uw mobiliteit onze zorg

1.000 kilometer door de Himalaya (2009)

Op 12 juni 2009 stapte een bijzondere groep mensen op het vliegtuig richting Tibet, waar zij deelnamen aan een unieke expeditie. Een aantal minder-validen heeft onder begeleiding een fietstocht gemaakt over de Tibetaanse hoogvlakte. Het was niet zomaar een fietstocht! Er werd 950 kilometer afgelegd, waarin vijf maal de 500-metergrens werd overschreden.

Lees de ervaringen, bekijk de foto's en lees meer over deze bijzondere expeditie

Doelstelling van de expeditie
De primaire doelstelling van deze expeditie was de wereld te laten zien dat een beperking je niet hoeft te beperken. De deelnemers wilden ondanks alle moeilijkheden die ze te wachten stonden letterlijk en figuurlijk in beweging komen en willden daarmee andere mensen inspireren.

Deze groep minder-validen is de eerste groep ter wereld die deze fietstocht heeft afgelegd. De secundaire doelstelling was het onder de aandacht brengen van de mogelijkheden van aangepaste fietsen (handbikes en trikes) voor individueel sporten. Niet alleen richting de doelgroep zelf, maar ook richting de buitenwereld (professionele zorgverleners, revalidatie-centra, gemeenten en maatschappij.)

Initiatief
Initiatiefnemer van deze expeditie was Just Schilder, in het dagelijks leven fysiotherapeut en organisator van cultuurreizen en trektochten in Tibet. In 1996 was hij inspirator en leider van de allereerste mountainbiketocht van Lhasa naar de heilige berg Kailash in West Tibet. Een unieke tocht, waarover tevens een boek is verschenen met de titel: '5000 meter boven N.A.P'.

Enkele jaren geleden kwam Just op het idee om een fietstocht over de Tibetaanse hoogvlakte te organiseren voor minder-validen. Een enorme fysieke uitdaging in een land dat absoluut niet rolstoelvriendelijk is.

In samenwerking met USVA-bikes, specialist in het vervaardigen van fietsen voor minder-validen en expert in het begeleiden van fietstochten, is de expeditie tot stand gekomen.

Deelnemers
Een groep van vijf mensen met een beperking ging, ieder met een eigen begeleider deze ultieme uitdaging aan. Het ondersteunende team bestond uit een cardioloog, een fysiotherapeut, een mechanicien en een KNGF-medewerker.

Ter plekke was een groep Tibetanen die de expeditie heeft begeleidt. Het transport van materialen vond plaats middels speciale expeditievoertuigen.

Wie waren de deelnemers?

Bas Nieuwenhuis
liep door een ongeval in militaire dienst in 1997 een incomplete dwarslaesie (C3) op. Zijn linkeronderbeen werd geamputeerd. Doordat Bas een tijd aan de beademing heeft gelegen heeft hij nu een vermindere longinhoud. Na een 3 jaar durende revalidatie was Bas een rolstoel rijker en stond het leven buiten het revalidatiecentrum weer op hem te wachten. Bas doet aan verschillende sporten: skieen, fitness, zwemmen en handbiken. Bas legde in 1999 een tocht van 1000 km. af langs alle revalidatiecentra in Nederland. Deze tocht was voor Bas een eye-cather in wat er allemaal nog mogelijk is, wat je kunt en hoe je je grenzen kunt verleggen.

Roelof Burghoorn. Als militair van de Luchtmobiele Brigade kwam Roelof ongedeerd terug van zijn missie in Irak. Een korte familievakantie op de Canarische eilanden , voor hij in training ging voor uitzending naar Afghanistan, werd hem bijna fataal. In februari 2006 viel hij van de boulevard op de lavarotsen, brak daarbij enkele ruggenwervels met als resultaat een partiële dwarslaesie. Van Lanzarote overgevlogen naar Las Palmas waar hij werd geopereerd. Drie weken later overgevlogen naar het Militair Hospitaal in Utrecht waar de tweede operatie volgde en vervolgens begin april naar het Militair Revalidatiecentrum Aerdenburg in Doorn. Daar kwam hij in diezelfde zomer in contact met Will, Jacquelien en Bart van USVA. Een weekendje op de handbike mee met de groep deed Will potentieel zien voor véél meer: een goede kandidaat voor de geplande tocht in de Vogezen, Noord Frankrijk. Dat was het begin. De insteek voor deze uitdaging ligt in het gevecht dat hij met zichzelf aangaat. Geen prestatie om zich te meten met anderen, maar puur het verleggen van zijn eigen grenzen. Na de Vogezen in 2006 volgde in 2007 de tocht door de Alpen met als ‘Grand Finale’de beklimming van de Alpe d’Hues. In 2008 de Pyreneeën en dan nu de ultieme tocht: Het Dak van de Wereld. Wederom een gevecht met jezelf, maar ook nu een gevecht met de elementen. Het weer en de hoogte zijn weer nieuwe uitdagingen.

Evert en Matty de Beer, woonachtig in Nieuwegein. Met een passie voor bergen en reizen zijn we jaren geleden verknocht geraakt aan de Himalaya. Helaas door een bizar ongeluk werd het moeilijk om de reizen voort te zetten op de oude voet.Nu na een aantal jaren van revalidatie, hard trainen (onder andere in Frankrijk waar we samen met USVA de 2 tour de France routes meefietsten)en vechten tegen vooroordelen zien wij de door ons geliefde Himalaya en bijbehorende cultuur weer terug en zal een zo onbereikbaar lijkende droom worden verwezenlijkt. De opbouw van onze ervaring is begonnen op onze huwlijksreis in 1967 in de Oostenrijkse Alpen. Jarenlang hebben we gezworven in de bergen van Europa, eerst met z'n tweeën en later ook met onze kinderen. Onze blikken hebben wij verbreed toen wij weer met z'n tweeën op pad gingen.Eerst hebben we Zuid en Midden Amerika bezocht en tochten gemaakt in het Andes Gebergte.In 1999 hebben we de oversteek gewaagd naar India, Ladakh. Helaas werden in 2002 onze plannen verstoord, eerst door een negatief reisadvies en later door het auto ongeval van Evert tijdens onze alternatieve fietsvakantie in noorwegen. In onze hobby's zijn de taken evenredig verdeeld; Matty wordt tijdens het hardlopen gecoached en begeleid door Evert. Hierdoor is zij in staat om jaarlijks een marathon te lopen in ruim 4 uur. Evert wordt door Matty ondersteund en dit heeft gezorgd dat hij nu veel verder is dan ooit voor mogelijk werd gehouden in 2002......samen fietsend naar Tibet!

Jacquelien Westhof, van origine onderwijzeres basisschool, werkt nu mee in USVA B.V. Zij werd in 1993 geopereerd aan een tumor in het kleine bekken, waardoor haar linkerbeen en voet minder of niet functioneren. De driewielligfiets heeft mede bijgedragen aan het revalideren. Alhoewel fietsen al een van haar passies was, nu is het mede een middel voor haar vrijheid en een vriendje voor avontuurlijke tochten door de natuur. Binnen USVA organiseerde ze samen met anderen menig fietstocht in binnen- en buitenland, maar vindt de tocht Lhasa-Kathmandu de ultieme uitdaging.

Wilfried Kemperink

Wie waren de begeleiders?

Bart de Rode
, is sinds 1979 cardioloog bij het Ziekenhuisgroep Twente. Het avontuur zat al vroeg in hem: hij maakte van 1977 tot 1993 een aantal reizen als scheepsarts op een zeilschip. Met zijn kinderen maakte hij lange fietstochten, door Nederland, door Zuid-Engeland, naar Boedapest en een onvergetelijke pelgrimstocht naar Santiago de Compostela. Met een groep onder leiding van Just Schilder was hij al eens tijdens een vakantie in Tibet en dit land maakte op hem een onuitwisbare indruk. Hij kijkt dan ook erg uit naar deze tocht. Bart zal zich in de voorbereidingen bezig houden met de fysieke conditie van de deelnemers. Tijdens zijn reis kan zijn specialisatie wellicht, maar niet gehoopt van pas komen, hij heeft zich verdiept in hoogteziekten.

Karin Heijblom, Ook zij heeft haar wortels in de fysiotherapie. Na enige jaren als fysio- en manueel therapeute werkzaam te zijn geweest is Karin in de reintergratiebranche terecht gekomen en heeft zij een opleiding bedrijfskunde afgerond. Na enkele andere functies bleek de opvallende rode draad toch fysiotherapie te zijn. Een hardnekkig, niet te negeren signaal dat er toe heeft geleid dat zij begin 2003 bij het Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotheraprie is gaan werken. Zoals Karin zelf zegt: 'Ik werk nu voor mijn oud-collega's en dat voelt goed!'.

Tot voor kort vormde fietsen voor haar een prettige afwisseling met hardlopen, maar met vier marathons in de afgelopen twee jaar bleef daar niet veel tijd voor over. Sinds kort is de balans omgekeerd en is ten behoeve van de voorbereiding voor Tibet, hardlopen even naar het tweede plaats geschoven en staat fietsen op nummer één. Gezien haar enthousiasme over het bubby-en is dat zeker geen opoffering. ''Het is een geweldig initiatief en ik ga op pad met een fantastische groep mensen naar het dak van de wereld'. 'Ik voel me een bevoorrecht mens, aldus Karin'.

Petie Bakker, fysiotherapeute Ik ben 4 jaar eerder ook in Tibet geweest met Just Schilder.We gaan naar hetzelfde gebied maar het zal zeker anders zijn; toen gingen we met voornamelijk auto’s, nu dus fietsend.Er zal veel meer contact met de omgeving en de bewoners zijn en ik zie daar erg naar uit.Ik heb vaker gefietst in het buitenland maar boven op ‘het dak van de wereld’ is wel extra bijzonder en een grote uitdaging.Bij het beklimmen van een berg heb ik gemerkt dat je niet bezig moet zijn met het bereiken van de top maar met het moment dat je fietst, die top komt vanzelf wel. In dat opzicht is het niet alleen een fysieke inspanning, het mentale aspect is zelfs veel groter.Voor de gehandicapte deelnemers is het natuurlijk nog meer een uitdaging en voor hun geldt wellicht nog sterker dat je meer kunt dan je denkt.Ik heb een gehandicapte broer met een partitiële dwarsleasie en het is voor mij vanzelfsprekend dat hij (met de nodige hulp) een zelfstandig en onafhankelijk leven leidt, met mogelijkheden en uitdagingen. Ik hoop dat ik met die instelling iets voor de groep kan betekenen en vind het fijn onderdeel te zijn van deze groep, mij daarvoor in te spannen en het mede tot een succes te maken.

Lidwien Rietveld, van origine Brabantse maar sinds 10 jaar woonachtig in Friesland. Een van mijn passies is zeilen wat in Friesland ruimschoots kan. Ik ben sinds 24 jaar ergotherapeute en via diverse werk- en woonplekken ben ik beland als adviseur voor de WMO -voorzieningen in Groningen. Hier heb ik voor het eerst kennis gemaakt met de aangepaste ligfietsen die ontwikkeld zijn voor mensen met een handicap en heb sinds die tijd heel wat tevreden cliënten weg zien fietsen. Zelf ben ik een fervente fietser en heb diverse vakanties-met-bepakking gedaan in Europa. Het aanbod om mee te gaan met de reis naar Tibet is fantastisch; nooit gedacht hier ooit nog eens naar toe te gaan maar het voelt als een geweldig avontuur met een uitgelezen groep mensen.

Just Schilder, is in het dagelijks leven fysiotherapeut / haptotherapeut. Sinds 1992 reist hij door Tibet. Zo was hij in 1996 de inspirator en leider van de eerste mountainbiketocht (1300 km.) van Lhasa naar de heilige berg Kailash, in West Tibet. Toen een ware inspanning, omdat er nog nauwelijks asfaltwegen waren en ook ontbraken bruggen over rivieren. Tegenwoordig organiseert hij jaarlijks cultuurreizen en trektochten over het "dak van de wereld". Zelf noemt hij het een uit de hand gelopen hobby. Zo'n 3 jaar geleden kwam hij op het idee een tocht over de Tibetaanse hoogvlakten te organiseren voor minder validen & handbikers . Maar hoe zo iets te organiseren in een land dat absoluut niet rolstoelvriendelijk is? Geen reden voor hem om dit idee dan maar te laten varen. Eerder een ultieme uitdaging om het juist te gaan doen."Moet toch kunnen", vond hij. En nu is het zo ver: hij gaat zich, samen met de andere deelnemers, inzetten om ook deze unieke reis door Tibet weer tot een succes te maken.

Willem Kamps

Documentaire

De expeditie is vastgelegd door professioneel documentairemaker Wout Conijn, winnaar van de Tuschinski Award 2005.

Hemels bewegen is ontstaan vanuit een bijzondere interesse van filmmaker Wout Conijn voor mensen in extreme situaties. De documentaire volgt een groep mindervalide fietsers op een tocht van bijna duizend kilometer dwars door de Himalaya. Een ontroerend portret van mensen op zoek naar innerlijke kracht tijdens een tocht door een adembenemend landschap. Hoofdpersonen zijn drie fysiek gehandicapten, Bas, Roelof en Evert. Bas kwam als soldaat in aanraking met een hoogspanningskabel en kan sindsdien niet meer lopen. Roelof maakte tijdens een vakantie een val van zes meter waarbij hij een dwarslaesie opliep. Evert was wetenschapper. Tot hij onder zijn auto terechtkwam en gedeeltelijk verlamd raakte. De tocht door de Himalaya leidt volgens Evert naar 'de waarheid'. Die waarheid is hard voor Bas, de militair die niet van opgeven wil weten. Roelof piekert onderweg over de toekomst met zijn vriendin. De tocht van Evert is een verhaal over de liefde. Met zijn vrouw was hij op huwelijksreis in de bergen. De fietstocht door de Himalaya is als een bezegeling van de liefde, met een majestueus panorama als slotakkoord.

Hemels bewegen was geselecteerd voor de Gouden Kalf competitie 2010 van het 30ste Nederlands Film Festival in Utrecht. De documentaire ‘Hemels Bewegen’ is door de Boeddistische Omroep uitgezonden op Nederland 2. De documentaire maakte onderdeel uit van de NietNormaal/Difference on Display-manifestatie. Ook is de documentaire via internet rond de 3500 keer bekeken.

De documentaire is terug te vinden op uitzendiggemist.nl met zoekterm: Hemels Bewegen. De documentaire is mede mogelijk gemaakt door: Revalidatie Fonds

Ondersteuning KNGF
Toen KNGF-medewerker Karin Heijblom werd gevraagd om als buddy te fungeren voor één van de deelnemers was de link naar het KNGF snel gelegd. Niet alleen omdat er al twee fysiotherapeuten onderdeel uitmaakten van de groep, maar ook omdat deze expeditie het motto van het nieuwe beeldmerk 'Leven is bewegen' op een unieke manier zou kunnen onderstrepen. Het KNGF heeft dan ook besloten haar naam aan de expeditie te verbinden en daarmee werd de expeditie formeel omgedoopt tot: Expeditie 'leven is bewegen'.

Het Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie (KNGF) werd daarmee hoofdsponsor van deze bijzondere expeditie ‘Tibet Trike Toer 2009’.